Yolcu uçaklarında yıllardır başa baş mücadele eden iki üretici, bu kez Boeing’in uzun süredir güçlü olduğu büyük kargo uçağı pazarında karşı karşıya geliyor. Airbus ve Beoing rekabeti büyük kargo uçağı alanında yeni bir boyut kazanıyor. Airbus’ın A350F için aldığı 115 sipariş, henüz hizmete girmeden yeni modelin rekabette önemli bir pozisyon kazandığını gösteriyor.
Airbus, Boeing’in uzun yıllardır ağırlığını koruduğu geniş gövdeli kargo uçağı pazarındaki en iddialı hamlesini yaptı. Şirketin yeni nesil kargo uçağı A350F, 29 Eylül’de Toulouse’dan havalanarak ilk uçuşunu gerçekleştirdi. Uçuş aynı zamanda yaklaşık 400 saat sürmesi planlanan sertifikasyon test programının da başlangıcı oldu. Airbus, uçağı 2027 yılında ticari hizmete sokmayı hedefliyor. Bu bağlamda Airbus ve beoing arasındaki büyük rekabetin kargo segmentinde yeni bir aşamaya geçtiği görülüyor.
Ancak ilk uçuşun sektördeki asıl önemi teknik bir kilometre taşından çok, Airbus-Boeing rekabetinin yeni bir alana taşınması. Airbus, yolcu uçaklarında Boeing ile dünyanın en büyük iki üreticisinden biri konumunda olsa da özel üretim büyük kargo uçaklarında aynı başarıyı bugüne kadar gösteremedi.
Boeing ise 747, 767 ve özellikle 777F modelleri sayesinde uzun yıllardır bu pazarın en güçlü üreticisi konumunda bulunuyor. A350F ile Airbus, rakibinin tarihsel üstünlüğünün bulunduğu segmentte kalıcı bir oyuncu olmayı amaçlıyor. Reuters’a göre Airbus’ın stratejik hedeflerinden biri, Boeing’in özel üretim kargo uçaklarındaki uzun süreli hakimiyetini kırmak.
Siparişte Airbus öne geçti
İki şirket arasındaki yeni rekabetin ilk göstergelerinden biri sipariş defterlerinde görülüyor. Özellikle airbus ve beoing arasındaki sipariş sayılarına bakıldığında aralarındaki kıyasıya mücadele öne çıkıyor.
Airbus, A350F için 115 kesin siparişe ulaşmış durumda. Boeing’in A350F’nin doğrudan rakibi olarak geliştirdiği yeni nesil 777-8F için açıklanan sipariş sayısı ise yaklaşık 80 seviyesinde bulunuyor. Güncel veriler A350F’nin, henüz ilk uçuşunu yeni gerçekleştirmiş olmasına rağmen sipariş adedi açısından rakibinin önünde bulunduğuna işaret ediyor.
Daha dikkat çekici olan ise Airbus’ın 2026 yılı başından bu yana yakaladığı ivme. A350F’nin sipariş defteri yıl başındaki 81 uçaktan ağustos sonunda 115 uçağa yükseldi. Böylece Airbus, ilk uçuş gerçekleşmeden önce sekiz ayda siparişlerini yaklaşık yüzde 42 artırdı.
Mart ayında Atlas Air’in verdiği 20 uçaklık sipariş, rekabet açısından önemli bir dönüm noktası oldu. Dünyanın önde gelen hava kargo şirketlerinden Atlas Air böylece A350F’nin en büyük müşterisi haline geldi. Air China Cargo da siparişini 10 uçağa, Cathay Group ise sekiz uçağa yükseltti. Böylece airbus beoing mücadelesi büyük müşterileri de harekete geçirdi.
Rekabet yalnızca kapasitede değil, maliyette
Airbus ile Boeing arasındaki mücadelede taşıma kapasitesi kadar yakıt tüketimi ve işletme maliyetleri de belirleyici olacak. Bunu airbus beoing mücadelesinin sadece sayı değil, bir strateji savaşı haline dönüştüğünü düşündüğümüzde daha iyi anlıyoruz.
A350F, 111 tona kadar yük taşıyabiliyor ve 109 ton yükle yaklaşık 4 bin 700 deniz mili menzil sunuyor. Airbus’ın en güçlü satış argümanlarından biri ise uçağın ağırlığının büyük bölümünde yeni nesil malzemeler kullanılması ve Rolls-Royce Trent XWB-97 motorları sayesinde yakıt tüketiminin düşürülmesi.
Airbus, A350F’nin mevcut rakiplerine kıyasla yakıt tüketimi ve karbon emisyonlarında en az yüzde 20 avantaj sağlayacağını savunuyor. Boeing cephesinde ise 777-8F’nin daha yüksek taşıma kapasitesi ve büyük hacimli kargo operasyonlarından sağlayabileceği gelir öne çıkarılıyor. Dolayısıyla rekabet yalnızca “hangi uçak daha fazla yük taşıyor” sorusundan çok, ton başına taşıma maliyeti ve filo ekonomisi üzerinden şekillenecek.
Boeing’in savunması 777-8F
Boeing’in A350F’ye yanıtı, 777X ailesi temel alınarak geliştirilen 777-8F olacak. Sektörde, airbus ve beoing firmalarının kargo sektöründe attıkları yeni adımlar dikkatle izleniyor.
Boeing yıllardır hizmet veren 777F ile pazarda güçlü bir müşteri tabanına sahip. Ancak yeni emisyon standartları, havayollarının yaşlanan 747 ve 777 kargo filolarını yenileme ihtiyacı ve yakıt maliyetleri yeni nesil uçak yarışını hızlandırıyor.
Bu nedenle önümüzdeki birkaç yıl, geniş gövdeli kargo uçaklarında pazar paylarının yeniden dağıldığı bir dönem olabilir.
Boeing’in tahminine göre önümüzdeki 20 yılda dünya genelinde yaklaşık 930 yeni özel üretim kargo uçağına ihtiyaç duyulacak. Buna yaklaşık 2 bin yolcu uçağının kargo uçağına dönüştürülmesi de eklenecek.
Bu büyüklük, Airbus’ın neden yıllarca Boeing’in ağırlığını koruduğu pazara yeniden güçlü biçimde girmek istediğini de açıklıyor.
THY de rekabetin müşterileri arasında
A350F rekabeti Türkiye açısından da yakından takip ediliyor. Türk Hava Yolları ve airbus beoing arasındaki yeni teslimat süreçleri Türk havacılık sektörüne de yansıyacak.
Türk Hava Yolları, Airbus ile 2023 yılında imzaladığı büyük uçak anlaşması kapsamında 5 adet A350F sipariş etmişti. Sipariş, THY’nin 50 A350-900, 15 A350-1000 ve 5 A350F’den oluşan toplam 70 uçaklık A350 ailesi paketinin parçasıydı.
Bu nedenle A350F’nin sertifikasyon programının ve 2027’de başlaması planlanan teslimatların ilerleyişi, Turkish Cargo’nun uzun vadeli filo stratejisi açısından da önem taşıyor.
Airbus bu kez Boeing’in güçlü olduğu alanda saldırıyor
Airbus ile Boeing arasındaki rekabet uzun yıllar ağırlıklı olarak A320-Boeing 737 ve A350-Boeing 787 gibi yolcu uçakları üzerinden izlendi. Şimdi ise airbus beoing mücadeleleri kargo tarafında daha açık şekilde hissediliyor.
A350F ise mücadeleyi farklı bir noktaya taşıyor.
Airbus ilk kez, Boeing’in onlarca yıldır 747F, 767F ve 777F ile güçlü olduğu geniş gövdeli kargo uçağı pazarında sipariş açısından ciddi bir momentum yakalamış durumda.
Henüz iki üreticinin yeni nesil kargo uçakları ticari hizmete başlamadı. Dolayısıyla rekabetin gerçek sonucu, uçakların operasyonel performansı, teslimat takvimleri, bakım maliyetleri ve havayollarının filo tercihleriyle ortaya çıkacak.
Ancak A350F’nin ilk uçuşuyla birlikte bir şey şimdiden netleşti: Airbus-Boeing rekabetinin yeni cephesi artık gökyüzündeki yolculardan çok, uçakların taşıdığı yükler olacak. Sonuç olarak, airbus beoing arasındaki mücadele kargo alanında yepyeni bir safhaya ulaşıyor.
