Haberde, şirketlerin döviz işlemlerinden doğan gelirleri için vergi ödediği, bireylerin ise benzer kazançlarda aynı yükümlülüğe tabi tutulmadığı öne sürüldü. Tartışma; TL’nin değeri, enflasyon, faiz politikası ve vatandaşın alım gücü açısından yeni bir ekonomi başlığı açtı.
Gündemde döviz kazancı var
Yeni Şafak’ın haberinde, Türkiye’de yaklaşık 2 milyon şirketin döviz işlemlerinden kaynaklanan gelirlerini beyan edip vergi ödediği belirtildi. Buna karşılık bireylerin döviz alım satımından veya kur farkından elde ettiği kazançların yeterince vergilendirilmediği savunuldu.
Haberde, bu durumun dövize yönelimi artırdığı, TL’nin değerini zayıflattığı ve enflasyonla mücadeleyi zorlaştırdığı görüşü öne çıkarıldı. Gazete, döviz kazançlarına getirilecek verginin amacının gelir toplamak değil, dolarizasyonu frenlemek olduğunu yazdı.
Rakamlar dikkat çekti
Haberde doların son 3 yılda 20 liradan 46 liraya, avronun ise 21,4 liradan 53 liraya yükseldiği vurgulandı. Türkiye’nin yıllık yaklaşık 350 milyar dolarlık ithalat yaptığı belirtilerek, kur artışının ithalat faturasını ciddi biçimde büyüttüğü ifade edildi.
Bankalardaki yabancı para hesapları için de 259 milyar dolar rakamı paylaşıldı. Bunun 171,5 milyar dolarının şahıslara ait olduğu, ayrıca yastık altında ve kasalarda yaklaşık 350 milyar dolar döviz bulunduğunun tahmin edildiği aktarıldı.
Bakanlığın çizgisi farklı
Döviz kazancının vergilendirilmesi tartışması yeni değil. Hazine ve Maliye Bakanlığı daha önce yaptığı açıklamada, bireysel döviz işlemlerinin tamamen vergi dışı olduğu iddiasını reddetmişti. Bakanlık, döviz alımlarında işlem tutarı üzerinden binde 2 kambiyo vergisi alındığını, ticari organizasyon ve süreklilik taşıyan döviz alım satım kazançlarının ise vergilendirilebildiğini açıklamıştı.
Bakanlık ayrıca, maaşı veya emekli ikramiyesiyle döviz alan vatandaşın bu nedenle gelir vergisine tabi tutulmayacağını belirtmişti.
Piyasa neye bakacak?
Bu tartışma, ekonomi yönetiminin döviz talebini azaltmak için yeni adım atıp atmayacağı sorusunu gündeme taşıdı. Böyle bir düzenleme yapılırsa dövize talebi azaltabilir; ancak yatırımcı davranışı, kayıt dışılık ve güven etkisi dikkatle yönetilmek zorunda kalır.
Bundan sonraki süreçte gözler Hazine ve Maliye Bakanlığı’ndan gelecek olası açıklamalarda olacak. Resmi bir düzenleme sinyali verilirse, döviz hesapları, TL mevduat ve piyasa beklentileri üzerinde hızlı fiyatlama görülebilir.
