Türkiye’de vizesiz yurt dışı seyahat imkânı sağlayan hususi damgalı pasaportun kapsamının genişletilmesi için yeni adımlar atılıyor. Son aylarda Türkiye Büyük Millet Meclisine (TBMM) sunulan kanun teklifleriyle farklı meslek gruplarındaki çalışanların da yeşil pasaport hakkından yararlanabilmesi amaçlanıyor.
Özellikle özel sektörde çalışan ve mesleki kıdem şartlarını karşılayan vatandaşların yeşil pasaport alabilmesini öngören teklifler, Meclisin gündeminde bulunuyor.
Yeşil pasaport için 10 meslek grubu gündemde
TBMM’ye sunulan farklı kanun tekliflerinde yeşil pasaport hakkının genişletilmesi istenen meslek grupları şöyle:
- Pilotlar
- Doktorlar
- Diş hekimleri
- Veteriner hekimler
- Eczacılar
- Mühendisler
- Mimarlar
- Muhtarlar
- Mali müşavirler
- Öğretmenler
Tekliflerde her meslek grubu için farklı çalışma süresi ve mesleki yeterlilik şartları öngörülüyor.
Pilotlara 5 yıl uçuş şartıyla yeşil pasaport
Yeşil pasaport kapsamına alınması istenen mesleklerden biri de pilotluk oldu.
Meclise sunulan teklife göre pilot lisansını aldıktan sonra en az 5 yıl fiilen uçuş hizmetinde bulunan pilotlara hususi damgalı pasaport verilmesi öneriliyor.
Düzenlemenin kabul edilmesi durumunda şartları karşılayan pilotlar, mevcut mevzuattaki diğer hak sahiplerinden bağımsız olarak yeşil pasaport alabilecek.
Doktor, diş hekimi, veteriner ve eczacılara 15 yıl şartı
Sağlık çalışanlarına yönelik düzenleme de Meclise taşındı.
13 Ekim 2026 tarihinde sunulan kanun teklifinde, kamu veya özel sektörde en az 15 yıl fiilen çalışan doktor, diş hekimi, veteriner hekim ve eczacıların yeşil pasaport alabilmesi öngörülüyor.
Teklifin kabul edilmesi halinde özellikle özel sektörde görev yapan ve gerekli çalışma süresini tamamlayan sağlık çalışanları için yeni bir hak doğabilecek.
Mühendis ve mimarlara 10 veya 15 yıl şartı
Yeşil pasaport düzenlemelerinde mühendisler ve mimarlar da yer alıyor.
Meclise sunulan farklı tekliflerde Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliğine (TMMOB) kayıtlı meslek mensuplarına yeşil pasaport verilmesi önerildi.
Tekliflerden birinde en az 10 yıllık mesleki kıdem şartı öngörülürken, diğerinde bu süre 15 yıl olarak belirlendi.
Hangi sürenin uygulanacağı, tekliflerin görüşülmesi ve olası bir düzenlemenin yasalaşması halinde netleşecek.
Muhtarlar ve mali müşavirler de listede
16 Eylül 2026 tarihinde TBMM Başkanlığına sunulan bir başka teklif ise köy ve mahalle muhtarları ile mali müşavirleri kapsıyor.
Düzenlemede muhtarların yanı sıra yeminli mali müşavirler ve en az 15 yıl mesleki kıdeme sahip serbest muhasebeci mali müşavirlerin yeşil pasaport alabilmesi öneriliyor.
Aynı kanun teklifinde belirli şartları karşılayan serbest çalışan doktorlar, eczacılar, mühendisler ve mimarlar da bulunuyor.
Özel okul öğretmenlerine yeşil pasaport yolu açılabilir
Öğretmenleri ilgilendiren ayrı bir kanun teklifi de Meclis gündeminde.
Teklifte Milli Eğitim Bakanlığına bağlı resmî ve özel eğitim kurumlarında fiilen görev yapan, en az 10 yıllık hizmet süresini tamamlayan öğretmenlere yeşil pasaport verilmesi isteniyor.
Bu düzenlemenin yasalaşması halinde mevcut koşullarda yeşil pasaport hakkı bulunmayan özel okul öğretmenleri de gerekli şartları sağlamaları durumunda uygulamadan yararlanabilecek.
Yeşil pasaport kimlere veriliyor?
Yeşil pasaport olarak bilinen hususi damgalı pasaport, mevcut mevzuata göre belirli kamu görevlilerine ve yasal şartları karşılayan kişilere veriliyor.
Bu haktan belirli derece ve kadrolardaki kamu görevlileri, eski milletvekilleri, belediye başkanları ve kanunla belirlenmiş diğer hak sahipleri yararlanabiliyor.
Hususi damgalı pasaport, birçok ülkeye kısa süreli seyahatlerde vize muafiyeti sağlıyor. Ancak her ülkeye koşulsuz ve sınırsız giriş hakkı tanımıyor.
Yeşil pasaport düzenlemesi yasalaştı mı?
Yeni meslek gruplarına yeşil pasaport verilmesini öngören teklifler henüz yasalaşmadı.
Düzenlemelerin yürürlüğe girebilmesi için TBMM’deki ilgili komisyonlarda değerlendirilmesi, Genel Kurulda kabul edilmesi ve Resmî Gazete’de yayımlanması gerekiyor.
Bu süreçte tekliflerin kapsamı ve çalışma süresi şartları değişebileceği gibi tekliflerin kabul edilmemesi de mümkün.
Dolayısıyla 5, 10 veya 15 yıllık mesleki kıdemi tamamlayan kişilerin mevcut durumda otomatik olarak yeşil pasaport hakkı kazandığı anlamı çıkarılmaması gerekiyor.
Gözler şimdi Meclisteki görüşmelere çevrilirken, tekliflerin kabul edilmesi durumunda farklı meslek gruplarından çok sayıda çalışan için yeşil pasaport imkânı doğabilecek.
